Duurzame energie

Duurzame energie is energie die niet wordt opgewekt door aardolie, aardgas of steenkool te verbranden, maar door schone, onuitputtelijke bronnen. Duurzame energie wordt daarom ook wel hernieuwbare energie genoemd.

Windenergie en zonne-energie zijn de bekendste voorbeelden. Maar er zijn meer soorten duurzame energie: biomassa, aardwarmte, waterkracht, energieopslag en warmtepompen. Een andere term voor duurzame energie is groene energie. Groene energie is een breder begrip dan groene stroom. Groene energie kán gebruikt worden voor de produktie van elektriciteit, maar dat hoeft niet. Bij het vergisten van biomassa bijvoorbeeld komt gas vrij (‘groen gas’) en aardwarmte kan gebruikt worden om kassen op de juiste temperatuur te brengen (‘groene warmte’).

Voor alle soorten duurzame energie geldt dat ze niet bijdragen aan het broeikaseffect, en dat de bronnen nooit opraken. Bij winning en productie van duurzame energie komen geen schadelijke stoffen vrij. Duurzame energie levert ook geen afval op dat we langdurig moeten bewaren. Toch kent duurzame energie ook nadelen. Deze worden per optie apart behandeld.

Warmtepompen
Warmte (en koeling) uit de bodem komt veel voor in Nederland. Er zijn hier meer dan 30.000 warmtepompen, voornamelijk in kantoren en industrie. Meestal maken deze warmtepompen gebruik van bodemwarmte. Soms worden echter ook andere bronnen van omgevingsenergie benut, zoals water en lucht. Steeds vaker worden de warmtepompen ook gebruikt voor zowel verwarming als koeling.

Waterkracht
Waterkracht is de energie van bewegend water. Bijvoorbeeld water dat via een kunstmatig stuwmeer uit de bergen valt. Of de stroming van een rivier, zoals bij de waterkrachtcentrales in Nederland. Het vallende of stromende water drijft turbines aan, waarmee elektriciteit wordt opgewekt. In zee zijn ook centrales mogelijk. Die maken gebruik van de golven of van eb en vloed.

Windenergie
Windenergie is een schone technologie die zich snel terugverdient. Windturbines wekken energie op zonder daarbij schadelijke stoffen uit te stoten. De productie, verwerking en uiteindelijke afvoer van de bouwmaterialen zorgt wel voor uitstoot, maar die zijn erg laag over de gehele levensduur bekeken, vergeleken met andere energietechnologieën. De energie die nodig is voor de bouw van een windturbine, op land of op zee, is in drie tot zes maanden turbinegebruik terugverdiend. Op een levensduur van twintig jaar produceert een windturbine dus tot tachtig keer zoveel energie als nodig is om er één te produceren.

Nadeel is wel dat windenergie niet continu beschikbaar is. Windturbines kan je ook niet zomaar overal neerzetten, omdat ze zoveel ruimte in beslag nemen en invloed hebben op het landschap. Windturbines kunnen negatieve effecten hebben op de natuur. Vooral vogels hebben er last van. Toch valt het aantal botsingen tussen vogels en turbines mee. Er sterven veel meer vogels door botsingen met gebouwen, hoogspanningskabels of het verkeer. Wel kan verstoring door windmolens een ingrijpend effect hebben op de vogelpopulatie. Voor veel broedvogels zijn windturbines geen barrière voor voedselvluchten; zij kennen hun rust- en foerageergebieden erg goed. Andere soorten vliegen juist om; dan kan er sprake zijn van verstoring.

Zonne energie
In Nederland schijnt de zon voldoende om zonneboilers en zonnepanelen te laten werken. Zonne-energie is oneindig beschikbaar. Bij het gebruik komen er ook nauwelijks milieubelastende stoffen vrij, zoals CO2. Daarom is zonne-energie duurzaam.

Energie uit biomassa
Energie uit biomassa is in Nederland (en wereldwijd) de belangrijkste vorm van duurzame energie. De naam suggereert dat energie uit biomassa (ook wel bio-energie genoemd) heel milieuvriendelijk is, maar dat is niet vanzelfsprekend. Experts discussiëren nog over de vraag of bio-energie wel duurzaam is. Dat is namelijk lastig te meten. Bij verbranding van biomassa komt het broeikasgas CO2 (kooldioxide) vrij. Maar in tegenstelling tot de fossiele brandstoffen, is die CO2 relatief kortgeleden door de biomassa opgenomen. De CO2 die vrijkomt bij verbranding van fossiele brandstoffen, is miljoenen jaren lang opgehoopt en komt in zeer korte tijd vrij. Biomassa kent daarom een korte CO2-kringloop.

Alternatieve energie
Kijk hier voor een overzicht van alle artikelen met betrekking tot duurzame energie.